มอริเชียส (Mauritius)

มอริเชียสเป็นเกาะภูเขาไฟกลางมหาสมุทรอินเดีย ห่างจากมาดากัสการ์ไปทางตะวันออกราว 800 กิโลเมตร ก่อนที่มนุษย์จะมาถึง เกาะนี้ไม่มีคนอาศัย และเป็นบ้านของนกโดโด (Dodo) ซึ่งสูญพันธุ์ไปภายในไม่ถึงร้อยปีหลังการมาถึงของชาวดัตช์ โดโดกลายเป็นสัญลักษณ์ระดับโลกของการสูญพันธุ์ที่เกิดจากมนุษย์ และยังปรากฏบนตราแผ่นดิน ของที่ระลึก และป้ายต่าง ๆ ทั่วเกาะ

เกาะผ่านการปกครองของดัตช์ ฝรั่งเศส และอังกฤษ ก่อนได้เอกราชในปี 1968 ชาวฝรั่งเศสนำทาสจากแอฟริกาและมาดากัสการ์เข้ามาทำไร่อ้อย เมื่ออังกฤษเลิกทาส แรงงานตามสัญญาจ้าง (indentured labourers) จำนวนหลายแสนคนถูกนำมาจากอินเดีย ปัจจุบันประชากรส่วนใหญ่มีเชื้อสายอินเดีย รองลงมาคือชาวครีโอลที่มีรากแอฟริกาและมาดากัสการ์ ชาวจีน และชาวฝรั่งเศส วัดฮินดู มัสยิด โบสถ์ และศาลเจ้าจีนตั้งอยู่ใกล้กันในทุกเมือง

ภูมิประเทศมีที่ราบสูงตอนกลาง ภูเขาที่เป็นซากขอบภูเขาไฟรูปทรงแปลก และไร่อ้อยปกคลุมพื้นที่ราบ แนวปะการังล้อมรอบเกาะเกือบทั้งหมด สร้างทะเลสาบน้ำเค็ม (lagoon) ที่น้ำตื้นและใส เหมาะกับการว่ายน้ำและดำน้ำตื้น

มอริเชียสเป็นหนึ่งในประเทศที่มีเสถียรภาพและพัฒนาที่สุดในแอฟริกา โครงสร้างพื้นฐานดี ปลอดภัย และเดินทางสะดวก ทำให้เหมาะกับคู่ฮันนีมูนและครอบครัว แต่เกาะนี้ยังมีเรื่องราวของการอนุรักษ์ที่น่าทึ่ง นกหลายชนิดถูกช่วยจากจุดที่เหลือเพียงไม่กี่ตัวให้กลับมามีประชากรหลายร้อยตัว ซึ่งเป็นกรณีศึกษาระดับโลก

แบล็กริเวอร์กอร์จส์ (Black River Gorges National Park)

อุทยานแห่งชาติแบล็กริเวอร์กอร์จส์ทางตะวันตกเฉียงใต้เป็นพื้นที่คุ้มครองที่ใหญ่ที่สุดของมอริเชียส และรักษาป่าพื้นเมืองผืนใหญ่ที่สุดที่ยังเหลืออยู่ ป่าพื้นเมืองของมอริเชียสเหลือเพียงสัดส่วนเล็กมากจากที่เคยปกคลุมทั้งเกาะ เพราะถูกแผ้วถางเป็นไร่อ้อยและถูกพืชต่างถิ่นรุกราน

สิ่งที่ควรรู้จักในแบล็กริเวอร์กอร์จส์

• เรื่องราวการกู้นกจากการสูญพันธุ์: เหยี่ยวมอริเชียส (Mauritius kestrel) เคยเหลือเพียงไม่กี่ตัวในปี 1974 ซึ่งอาจเป็นนกที่หายากที่สุดในโลกในขณะนั้น นกพิราบสีชมพู (pink pigeon) และนกแก้วเอคโค (echo parakeet) ก็เคยเหลือน้อยมากเช่นกัน โครงการอนุรักษ์ทำให้ทั้งสามชนิดฟื้นกลับมามีหลายร้อยตัว นักดูนกมีโอกาสเห็นได้ตามเส้นทางในอุทยาน
• จุดชมวิวน้ำตกอเล็กซานดรา (Alexandra Falls Viewpoint): จุดชมวิวที่มองเห็นหุบเขาป่าลึกลงไปถึงชายฝั่งตะวันตก
• ยอดแบล็กริเวอร์ (Black River Peak): ยอดเขาสูงที่สุดของเกาะ ราว 828 เมตร มีเส้นทางเดินไม่ยาก
• เส้นทางเดินป่า: มีหลายเส้นทางตั้งแต่หนึ่งชั่วโมงถึงทั้งวัน ลงไปถึงหุบเขาและแม่น้ำ
• ชามาเรล (Chamarel): หมู่บ้านใกล้อุทยานที่มีดินเจ็ดสี (Seven Coloured Earth) เนินดินภูเขาไฟที่มีหลายสีเรียงเป็นชั้น เกิดจากการผุพังของหินบะซอลต์ น้ำตกชามาเรลที่ตกจากหน้าผาสูงลงสู่หุบเขาป่า และโรงกลั่นรัมที่ให้ชิม
• แกรนด์บาสแซ็ง (Grand Bassin/Ganga Talao): ทะเลสาบในปล่องภูเขาไฟที่ชาวฮินดูในมอริเชียสถือว่าศักดิ์สิทธิ์ มีรูปปั้นพระศิวะและพระแม่ทุรคาขนาดใหญ่ ช่วงเทศกาลมหาศิวราตรี (ราวกุมภาพันธ์หรือมีนาคม) ผู้แสวงบุญหลายแสนคนเดินเท้าจากทั่วเกาะมาที่นี่

ใช้เวลาเต็มวัน หรือแบ่งสองครึ่งวันสำหรับเดินป่าและชามาเรล

ต้องเช็กก่อนจอง: เส้นทางเดินที่เปิด (บางเส้นทางปิดหลังฝนหนัก) และค่าเข้าชามาเรล

เลอมอร์น (Le Morne Brabant)

เลอมอร์นบราบองต์เป็นภูเขาหินบะซอลต์ที่ยื่นออกไปในทะเลทางตะวันตกเฉียงใต้สุดของเกาะ ยอดสูงราว 556 เมตร ด้านล่างเป็นหาดทรายขาวและทะเลสาบน้ำเค็มสีฟ้าอมเขียว เป็นภาพที่คนจำได้มากที่สุดของมอริเชียส

มากกว่าวิวสวย: เรื่องราวของเสรีภาพ

เลอมอร์นได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกทางวัฒนธรรมของ UNESCO ในฐานะภูมิทัศน์ที่เกี่ยวกับการต่อต้านระบบทาส ในศตวรรษที่ 18–19 ทาสที่หนีจากไร่ (maroons) ใช้ถ้ำและหน้าผาบนภูเขาเป็นที่หลบซ่อน เรื่องเล่าที่ส่งต่อกันมาคือ เมื่อทหารขึ้นมาบนภูเขาเพื่อแจ้งว่าระบบทาสถูกยกเลิกแล้ว ทาสที่ซ่อนตัวอยู่เข้าใจผิดว่าจะถูกจับ จึงกระโดดหน้าผาลงไปเสียชีวิต วันที่ 1 กุมภาพันธ์ของทุกปีเป็นวันรำลึกการเลิกทาสในมอริเชียส และมีพิธีที่เชิงภูเขา

สิ่งที่ควรรู้จักในเลอมอร์น

• เดินขึ้นภูเขา: เส้นทางช่วงแรกเดินได้เอง ช่วงบนเป็นการปีนป่ายที่ควรไปกับไกด์ ใช้เวลาไปกลับราว 3–4 ชั่วโมง ควรเริ่มแต่เช้าก่อนอากาศร้อน วิวจากยอดเห็นแนวปะการังและทะเลสาบรอบด้าน
• ภาพลวงตาน้ำตกใต้ทะเล: มองจากอากาศทางตะวันตกเฉียงใต้ของเลอมอร์น ทรายและตะกอนที่ไหลลงตามขอบลาดชันใต้ทะเลดูเหมือนน้ำตกใต้น้ำ ภาพนี้เห็นได้เฉพาะจากเฮลิคอปเตอร์หรือเครื่องบินทะเล (seaplane) เป็นประสบการณ์ที่ควรวางไว้ในทริปถ้างบเอื้อ
• ไคต์เซิร์ฟ: ทะเลสาบเลอมอร์นเป็นหนึ่งในจุดไคต์เซิร์ฟที่มีชื่อเสียงระดับโลก โดยเฉพาะช่วงลมค้าราวพฤษภาคม–ตุลาคม มีจุดสำหรับมือใหม่ในทะเลสาบ และจุดคลื่นใหญ่ที่แนวปะการังสำหรับผู้เชี่ยวชาญ
• หาดเลอมอร์น: หาดสาธารณะยาวที่คนท้องถิ่นนิยมมาปิกนิก

ต้องเช็กก่อนจอง: ต้องใช้ไกด์สำหรับช่วงบนหรือไม่ การบินชมภาพลวงตาน้ำตกใต้ทะเลจองล่วงหน้าแล้วหรือยัง และสภาพลมในเดือนที่เดินทาง

ชายฝั่งและลากูน (Coast & Lagoons)

แนวปะการังที่โอบรอบเกาะทำให้ชายฝั่งแต่ละด้านมีบุคลิกต่างกัน การเลือกฝั่งที่พักตามฤดูกาลจึงสำคัญกว่าที่หลายคนคิด

สิ่งที่ควรรู้จักตามชายฝั่ง

• เกาะอีลโอแอเกรต (Île aux Aigrettes): เกาะเล็กนอกชายฝั่งตะวันออกเฉียงใต้ที่เป็นเขตสงวนธรรมชาติ ดูแลโดยมูลนิธิสัตว์ป่ามอริเชียส (Mauritian Wildlife Foundation) มีป่าชายฝั่งพื้นเมืองที่ถูกฟื้นฟู เต่ายักษ์อัลดาบรา นกพิราบสีชมพู และกิ้งก่าเฉพาะถิ่น ต้องไปกับไกด์ของมูลนิธิ รายได้สนับสนุนงานอนุรักษ์โดยตรง
• อุทยานทางทะเลบลูเบย์: ปะการังและปลาหลากหลายในน้ำตื้น นิยมเรือท้องกระจกและดำน้ำตื้น
• ดำน้ำลึก: ช่วงที่ทะเลใสที่สุดราวตุลาคม–เมษายน มีจุดดำเรือจม ถ้ำ และกำแพงปะการัง
• ล่องเรือคาตามารันไปเกาะเล็ก: ทั้งทางเหนือและตะวันออก เป็นกิจกรรมเต็มวันที่นิยม
• พอร์ตหลุยส์: ตลาดกลาง (Central Market) ที่มีอาหารริมทาง เครื่องเทศ และผลไม้ ย่านไชน่าทาวน์ และอัปราวาสีกาต (Aapravasi Ghat) มรดกโลกที่เป็นท่าเรือรับแรงงานตามสัญญาจ้างจากอินเดีย ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของครอบครัวชาวมอริเชียสส่วนใหญ่
• สวนพฤกษศาสตร์ปองเปลมูส (Pamplemousses/SSR Botanical Garden): สวนพฤกษศาสตร์เก่าแก่ที่มีบัวยักษ์ในสระและต้นปาล์มหลากชนิด

ต้องเช็กก่อนจอง: ที่พักอยู่ฝั่งไหน และฝั่งนั้นเหมาะกับเดือนที่เดินทางหรือไม่ หน้าหาดมีแนวปะการังกั้นคลื่นหรือไม่

ยังมีอะไรให้ไปอีก

• เกาะรอดริเกซ (Rodrigues): เกาะของมอริเชียสที่อยู่ห่างออกไปราว 600 กิโลเมตร ช้ากว่า เงียบกว่า มีวัฒนธรรมครีโอลที่เข้มข้น ทะเลสาบน้ำเค็มกว้างใหญ่ และเขตสงวนเต่ายักษ์ เข้าถึงด้วยเที่ยวบินภายในประเทศ
• ถ้ำลาวาและภูเขาไฟตรูโอแซร์ฟ (Trou aux Cerfs): ปล่องภูเขาไฟดับแล้วกลางเมืองกูร์ปิป (Curepipe) บนที่ราบสูง มองเห็นภูเขารอบเกาะ
• เส้นทางรัมและน้ำตาล: มอริเชียสผลิตรัมจากอ้อย มีโรงกลั่นหลายแห่งเปิดให้ชม และพิพิธภัณฑ์น้ำตาลที่เล่าประวัติศาสตร์ของไร่อ้อยและแรงงาน

• แนวปะการัง: ไม่เหยียบหรือจับปะการัง ใช้ครีมกันแดดที่เป็นมิตรต่อแนวปะการัง ไม่ซื้อเปลือกหอยหรือปะการังเป็นของที่ระลึก
• โลมา: เลือกผู้ให้บริการที่รักษาระยะและจำกัดเวลา ไม่ไล่ต้อนฝูง
• สนับสนุนการอนุรักษ์: การเยี่ยมอีลโอแอเกรตผ่านมูลนิธิสัตว์ป่ามอริเชียสเป็นการสนับสนุนงานอนุรักษ์โดยตรง
• สถานที่ศักดิ์สิทธิ์: แต่งกายสุภาพเมื่อเข้าวัด มัสยิด และแกรนด์บาสแซ็ง ถอดรองเท้าตามจุดที่กำหนด
• เลอมอร์น: จำไว้ว่าเป็นสถานที่รำลึกประวัติศาสตร์ของทาส ไม่ใช่เพียงจุดถ่ายภาพ
• ขยะพลาสติก: มอริเชียสมีข้อห้ามถุงพลาสติกและพลาสติกใช้ครั้งเดียวบางประเภท ควรพกถุงผ้าและขวดน้ำ